دولت عراق روز دوشنبه ۸ تیر اعلام کرد به گروههای مسلح وابسته به جمهوری اسلامی تا ۸ مهر ۱۴۰۵ مهلت میدهد تا سلاح خود را تحویل نهادهای نظامی کشور دهند. این تاریخ با پایان دوره زمانی مأموریت ائتلاف بینالمللی ضد داعش مصادف خواهد بود، که گروههای مسلح وابسته به حکومت ایران برای حفظ سلاح خود آن را بهانه میکنند.
این خبر طی کنفرانس هفتگی حیدر عبودی، سخنگوی دولت عراق، در روز دوشنبه اعلام شد. عبودی در این کنفرانس اظهار داشت «به تمامی گروههای مسلح درباره این مهلت که در تاریخ ۸ مهر ۱۴۰۵، همزمان با پایان مأموریت ائتلاف بینالمللی ضد داعش، پایان مییابد، ابلاغ شده است.»
حیدر عبودی درباره اینکه بعد از پایان این مهلت، اگر گروهی اسلحه خود را تحویل نداده باشد، دولت چه تدابیری تدارک دیده است، گفت «بعد از این تاریخ، این سلاح خارج از چارچوب قانونی حکومت خواهد بود، و بر اساس قوانین کشور با آن برخورد خواهد شد.»
این خبر در حالی اعلام میشود که علی الزیدی، نخستوزیر جدید عراق، قرار است نیمه ماه میلادی آینده (اواخر تیرماه جاری) به دعوت پرزیدنت ترامپ نخستین سفر خارجی خود را به آمریکا آغاز کند. او بعد از این سفر از ترکیه، عربستان سعودی، و ایران دیدن خواهد کرد.
الزیدی در ماه گذشته و بعد از تصدی پست نخستوزیری تعهد داد که گروههای مسلح وابسته به جمهوری اسلامی را خلع سلاح خواهد کرد، و رویه انحصار سلاح در دست دولت عراق را نهادینه خواهد کرد. دولت ایالات متحده بیشتر این گروههای مسلح را در فهرست تروریسم خود قرار داده است.
در این میان گروههای مسلحی مانند کتائب حزبالله، کتائب سیدالشهداء، و جنبش نجباء که به جمهوری اسلامی بسیار نزدیک هستند، تاکنون به بهانه وجود ائتلاف بینالمللی ضد داعش در خاک عراق از تحویل اسلحه خود به دولت خودداری کردند.
اما برخلاف این گروهها، سه گروه دیگر حشدالشعبی، شامل سرایاالسلام، عصائب اهل حق، و کتائب امام علی، سلاح خود را به ارتش عراق تحویل دادهاند.
مجموعه شبهنظامی حشدالشعبی در سال ۱۳۹۳ بعد از فتوای آیتالله سیستانی برای مبارزه با گروههای مسلح جهادی و در رأس آنها داعش به وجود آمد. چند سال بعد، این مجموعه بخشی از مؤسسه نظامی و در ارتش عراق ادغام شد.
اما در حال حاضر برخی از گروههای حشدالشعبی هنوز در راستای سیاستهای جمهوری اسلامی گام برمیدارند، به طوری که در سالهای اخیر چندین عملیات تروریستی علیه منافع آمریکا در خاک عراق انجام دادهاند.
حشدالشعبی به عنوان مؤسسه رسمی تابع حکومت عراق، در فهرست گروههای تروریستی تحت تعقیب آمریکا قرار ندارد، اما برخی گروههای فعال در آن مثل کتائب حزبالله، نجباء، عصائب اهل حق، و کتائب شیدالشهداء در فهرست تحریمهای دولت ایالات متحده قرار دارند